Το ενδεχόμενο να αποσυρθεί η Ουκρανία από το Ντονμπάς με αντάλλαγμα την ένταξή της στο ΝΑΤΟ έθεσαν για πρώτη φορά Αμερικανοί διαπραγματευτές, σύμφωνα με τον πρόεδρο της Ουκρανίας, Βολοντίμιρ Ζελένσκι, μετά τον τελευταίο γύρο ειρηνευτικών συνομιλιών με τη Ρωσία στο Αμπού Ντάμπι, υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Πολιτειών.
Ο Ζελένσκι ξεκαθάρισε ότι το Κίεβο δεν είναι διατεθειμένο να παραχωρήσει ουκρανικά εδάφη, αφήνοντας ωστόσο ανοιχτό το ενδεχόμενο να θέσει ένα συνολικό σχέδιο συμφωνίας σε δημοψήφισμα, εφόσον περιλαμβάνει ισχυρές εγγυήσεις ασφαλείας, διατήρηση ενός καλά εξοπλισμένου και επαρκώς χρηματοδοτούμενου ουκρανικού στρατού, καθώς και πόρους για την ανοικοδόμηση της χώρας.
Οι δηλώσεις του, που δόθηκαν στη δημοσιότητα το Σάββατο από το γραφείο του, έρχονται μετά την ολοκλήρωση των διήμερων συνομιλιών στην πρωτεύουσα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, οι οποίες δεν οδήγησαν σε σημαντική πρόοδο για τον τερματισμό του πολέμου. Ωστόσο, οι δύο πλευρές συμφώνησαν σε ανταλλαγή αιχμαλώτων που θα αφορά περισσότερους από 1.000 ανθρώπους, με τον ακριβή αριθμό να παραμένει υπό διαπραγμάτευση.
«Το ΝΑΤΟ επιστρέφει στην ατζέντα»
«Οι Αμερικανοί έθεσαν το ερώτημα: “Τι θα γινόταν αν η Ουκρανία εντασσόταν στο ΝΑΤΟ; Θα αποχωρούσε από το Ντονμπάς;”», ανέφερε ο Ζελένσκι, επισημαίνοντας ότι ήταν η πρώτη φορά που τέθηκε στις συνομιλίες ζήτημα σύνδεσης της ένταξης στη Συμμαχία με εδαφικές παραχωρήσεις.
«Γι' αυτό πιστεύω ότι το ΝΑΤΟ επιστρέφει στην ατζέντα. Αλλά έχετε ακούσει και τα μηνύματα του Πούτιν, και αυτή είναι μια εξαιρετικά δύσκολη συζήτηση», πρόσθεσε.
Η προοπτική ένταξης της Ουκρανίας στο ΝΑΤΟ αποτελεί διαχρονικά «κόκκινη γραμμή» για τη Μόσχα. Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει επικαλεστεί το ζήτημα ως έναν από τους λόγους για τους οποίους εξαπέλυσε τη ρωσική εισβολή πλήρους κλίμακας το 2022.
Παρά τη νέα αυτή συζήτηση, ο Ζελένσκι επέμεινε ότι δεν μπορεί να αποφασίσει μόνος του για ενδεχόμενες εδαφικές παραχωρήσεις. Όπως εξήγησε, οποιαδήποτε πρόταση θα πρέπει να συνοδεύεται από ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο ασφάλειας και στήριξης της Ουκρανίας, προτού τεθεί στην κρίση των πολιτών μέσω δημοψηφίσματος.
«Πρώτα πρέπει να τελειώσει ο πόλεμος»
Ο Ουκρανός πρόεδρος απέρριψε παράλληλα την απαίτηση της Ρωσίας να προηγηθεί μια ευρεία συμφωνία για την αναμόρφωση της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας και να ακολουθήσει η διευθέτηση των όρων τερματισμού του πολέμου.
Ευθυγραμμιζόμενος με τις θέσεις που διατύπωσαν Ευρωπαίοι ηγέτες στη σύνοδο του Δουβλίνου την Παρασκευή, υποστήριξε ότι η προτεραιότητα πρέπει να είναι ο άμεσος τερματισμός των εχθροπραξιών.
«Δεν μπορούμε να αντιστρέψουμε τα πάντα και να αρχίσουμε συζητώντας την αλλαγή του πλαισίου ασφαλείας στον κόσμο ή σε ολόκληρη την ήπειρο, και μόνο μετά να μιλήσουμε για τον τερματισμό αυτού του πολέμου. Πρώτα πρέπει να τελειώσει αυτός ο πόλεμος», τόνισε.
Απορρίπτει την πρόταση Πούτιν για εκεχειρία στην Κοστιαντινίβκα
Ο Ζελένσκι απέρριψε και την πρόταση του Βλαντίμιρ Πούτιν για τοπική ανθρωπιστική εκεχειρία στην Κοστιαντινίβκα, πόλη της περιφέρειας Ντονέτσκ όπου διεξάγονται σφοδρές μάχες.
Κατά τον Ουκρανό πρόεδρο, η πρόταση αντανακλά την αδυναμία των ρωσικών δυνάμεων να καταλάβουν την πόλη με στρατιωτικά μέσα. Υποστήριξε επίσης ότι οι άμαχοι είχαν ήδη τη δυνατότητα να απομακρυνθούν.
«Ο Πούτιν θέλει απλώς να φύγουμε από την Κοστιαντινίβκα, ώστε να μπορέσουν να μπουν και να καταλάβουν ολόκληρη την πόλη με αυτόν τον τρόπο», δήλωσε.
Σύμφωνα με τον Ζελένσκι, η Ουκρανία έχει παραδώσει κατάλογο με επτά ή οκτώ ακόμη οικισμούς στην πρώτη γραμμή του μετώπου, όπου παραμένουν εγκλωβισμένοι άμαχοι, μεταξύ των οποίων και παιδιά, ζητώντας να εξεταστεί το ενδεχόμενο ανθρωπιστικής εκεχειρίας.
Κατηγόρησε, ωστόσο, τη Μόσχα ότι προτιμά να αντιμετωπίζει τις συγκεκριμένες περιοχές ως στρατιωτικούς στόχους. Η Ρωσία αρνείται ότι στοχοποιεί σκόπιμα αμάχους.
Συμφωνία για ανταλλαγή άνω των 1.000 αιχμαλώτων
Παρά το αδιέξοδο στα βασικά ζητήματα της ειρηνευτικής διαδικασίας, οι διαπραγματεύσεις στο Αμπού Ντάμπι κατέληξαν σε συμφωνία για μια μεγάλης κλίμακας ανταλλαγή αιχμαλώτων.
Όπως ανακοίνωσε ο Ζελένσκι, η ανταλλαγή θα αφορά περισσότερους από 1.000 ανθρώπους, αν και οι τελικοί αριθμοί δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί.
Την ίδια ώρα, δεν υπήρξε κάποια ένδειξη προόδου στο ζήτημα της ενεργειακής εκεχειρίας.
Σύμφωνα με τον Ουκρανό πρόεδρο, οι Αμερικανοί απεσταλμένοι Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ είχαν δεσμευτεί να θέσουν το θέμα στον Πούτιν κατά τη συνάντησή τους στη Μόσχα την Πέμπτη. Ωστόσο, μετά τις συνομιλίες τους δεν έγινε γνωστό εάν υπήρξε οποιαδήποτε θετική εξέλιξη.
«Ο Πούτιν προσωπικά δεν υποστηρίζει μια εκεχειρία», υποστήριξε ο Ζελένσκι.
Στο τραπέζι των επόμενων συνομιλιών και η Ευρώπη
Μία ακόμη εξέλιξη αφορά τη συμμετοχή της Ευρώπης στην ειρηνευτική διαδικασία.
Ο Ζελένσκι συναντήθηκε την Πέμπτη στην Ιρλανδία με τους Γουίτκοφ και Κούσνερ, μετά τις επαφές τους στη Μόσχα. Όπως ανέφερε, οι Αμερικανοί διαπραγματευτές τον ενημέρωσαν ότι όλες οι πλευρές συμφώνησαν να έχει η Ευρώπη θέση στο τραπέζι των επόμενων ειρηνευτικών συνομιλιών.
Στον τελευταίο γύρο διαπραγματεύσεων στο Αμπού Ντάμπι, Ευρωπαίοι εκπρόσωποι είχαν πραγματοποιήσει επαφές με Αμερικανούς και Ουκρανούς αξιωματούχους, χωρίς όμως να συμμετάσχουν στις απευθείας συζητήσεις με τη Ρωσία.
Η συμμετοχή τους αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Ευρώπη αποτελεί πλέον τον μεγαλύτερο χρηματοδότη και στρατιωτικό υποστηρικτή της Ουκρανίας.
Στη σύνοδο της Παρασκευής στην Ιρλανδία, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης συμφώνησαν ότι η ευρωπαϊκή αντιπροσωπεία στις ενδεχόμενες ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις θα περιλαμβάνει πέντε μεγάλες στρατιωτικές δυνάμεις: τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία και την Πολωνία, καθώς και αξιωματούχους της ΕΕ.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει την ευρωπαϊκή παρουσία στη διαδικασία, την ώρα που οι διαφωνίες για τα ουκρανικά εδάφη, τις εγγυήσεις ασφαλείας και τους όρους μιας ενδεχόμενης εκεχειρίας εξακολουθούν να εμποδίζουν μια συνολική συμφωνία.
Πηγή: skai.gr
Eνα παλαιό σύστημα επικοινωνιών, που υπερφορτώθηκε και τέθηκε εκτός λειτουργίας, βρίσκεται πίσω από το πρωτοφανές αεροπορικό χάος στις Ηνωμένες Πολιτείες, το οποίο οδήγησε σε σχεδόν 8.000 ακυρώσεις πτήσεων και άφησε δεκάδες χιλιάδες επιβάτες εγκλωβισμένους σε αεροδρόμια.
Η διακοπή, που διήρκεσε περισσότερες από τέσσερις ώρες, ήταν η μεγαλύτερη καθολική αναστολή πτήσεων στη χώρα από τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001.
Οι αμερικανικές αρχές προειδοποιούν ότι θα χρειαστούν αρκετές ημέρες για να αποκατασταθεί πλήρως η ομαλότητα, ενώ το κόστος της αναγκαίας αναβάθμισης του συστήματος ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας εκτιμάται στα 50 δισ. δολάρια.
Πώς κατέρρευσε το σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας
Ο Αμερικανός υπουργός Μεταφορών, Σον Ντάφι, εξήγησε σε συνέντευξη Τύπου το βράδυ της Παρασκευής ότι η κρίση προκλήθηκε από την υπερφόρτωση του παλαιού συστήματος επικοινωνιών της υπηρεσίας ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας.
«Πρόκειται για αναλογικό σύστημα τηλεπικοινωνιών. Οι μεταγωγείς και οι δρομολογητές μας υπερφορτώθηκαν από τον όγκο των δεδομένων και τέθηκαν εκτός λειτουργίας», δήλωσε.
Η βλάβη επηρέασε τόσο τις επικοινωνίες όσο και τα ραντάρ, αναδεικνύοντας την ανάγκη πλήρους αναβάθμισης του συστήματος, το κόστος της οποίας ο Ντάφι υπολόγισε σε 50 δισ. δολάρια.
«Θα συνεχίσει να παρουσιάζει βλάβες», προειδοποίησε χαρακτηριστικά.
Ο υπουργός Εσωτερικής Ασφάλειας, Μαρκγουέιν Μάλιν, ανέφερε ότι η εισαγωγή νέων τεχνολογιών σε ένα παλαιό σύστημα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας προκάλεσε την υπερφόρτωσή του.
Παράλληλα, ξεκαθάρισε ότι οι αρχές δεν έχουν εντοπίσει «καμία απολύτως ένδειξη» κυβερνοεπίθεσης, ενώ απέκλεισε οποιαδήποτε σύνδεση με τη γενικευμένη διακοπή λειτουργίας υπηρεσιών της Microsoft, η οποία ξεκίνησε την Πέμπτη.
Και οι δύο υπουργοί διαβεβαίωσαν ότι η ασφάλεια του κοινού δεν τέθηκε σε κανένα χρονικό σημείο σε κίνδυνο.
Χιλιάδες πτήσεις ακυρώθηκαν - Περισσότερα από 3.500 αεροσκάφη βρίσκονταν στον αέρα
Σύμφωνα με τα στοιχεία της FlightAware, η αναστολή απογειώσεων προκάλεσε περισσότερες από 8.500 καθυστερήσεις και σχεδόν 8.000 ακυρώσεις πτήσεων την Παρασκευή.
Η Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας των ΗΠΑ (FAA) ανακοίνωσε στις 15:54, ώρα ανατολικών ΗΠΑ (20:54 GMT), ότι όλες οι πτήσεις που επρόκειτο να αναχωρήσουν από αμερικανικά αεροδρόμια καθηλώνονται μέχρι νεωτέρας.
Εκείνη τη στιγμή, περισσότερα από 3.500 αεροσκάφη βρίσκονταν ήδη στον αέρα. Ορισμένα κατευθύνθηκαν σε εναλλακτικά αεροδρόμια, ενώ άλλα συνέχισαν προς τους προορισμούς τους.
Αρκετές ώρες αργότερα, επετράπη η απογείωση ορισμένων πτήσεων από το Διεθνές Αεροδρόμιο του Σαν Φρανσίσκο, προτού η FAA ανοίξει ξανά τον αμερικανικό εναέριο χώρο στις 20:15, ώρα ανατολικών ΗΠΑ.
Η υπηρεσία απέδωσε την αναστολή απογειώσεων σε «έκτακτες συνθήκες», εξαιτίας προβλήματος επικοινωνιών που επηρέασε όλα τα κέντρα ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας.
Οι επιπτώσεις έφτασαν στην Ευρώπη και την Αυστραλία
Η αναστάτωση δεν περιορίστηκε στις ΗΠΑ, καθώς επηρεάστηκαν και διεθνείς αεροπορικές συνδέσεις.
Σύμφωνα με την ιστοσελίδα του Eurocontrol, ανεστάλησαν όλες οι πτήσεις προς τις ΗΠΑ από τα κράτη-μέλη του οργανισμού, «κατόπιν αιτήματος της FAA, λόγω τεχνικών προβλημάτων».
Το Eurocontrol αριθμεί 42 κράτη-μέλη, μεταξύ των οποίων δεκάδες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ουκρανία, η Τουρκία, το Ισραήλ και το Μαρόκο.
Στην Αυστραλία, το αεροδρόμιο του Σίδνεϊ, το μεγαλύτερο διεθνές αεροδρόμιο της χώρας, ανέστειλε μέχρι νεωτέρας όλες τις πτήσεις με προορισμό τις ΗΠΑ.
Αντίστοιχα, η Air Canada ακύρωσε πτήσεις μεταξύ ΗΠΑ και Καναδά.
Δεκάδες χιλιάδες εγκλωβισμένοι επιβάτες - Πότε θα ομαλοποιηθούν οι πτήσεις
Παρά την επαναλειτουργία του αμερικανικού εναέριου χώρου, οι συνέπειες της διακοπής αναμένεται να διαρκέσουν αρκετές ημέρες.
Ο υπουργός Μεταφορών, Σον Ντάφι, προειδοποίησε ότι η αναστάτωση θα προκαλέσει αλυσιδωτά προβλήματα στο πρόγραμμα των αεροπορικών εταιρειών.
«Θα χρειαστούμε χρόνο για να αντιμετωπίσουμε τις συνέπειες όσων συνέβησαν σήμερα το απόγευμα», ανέφερε.
Όπως επισήμανε, δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι εγκλωβίστηκαν σε αεροδρόμια σε ολόκληρη τη χώρα, πολλοί από τους οποίους δεν γνώριζαν «πού θα κοιμηθούν απόψε».
Οι Delta Air Lines και United Airlines ανακοίνωσαν ότι άρχισαν να επαναφέρουν τις πτήσεις τους, ενώ η American Airlines δήλωσε ότι «επικεντρώνεται στην πραγματοποίηση όσο το δυνατόν περισσότερων από τις πτήσεις που απομένουν για απόψε».
Η JetBlue, από την πλευρά της, ανακοίνωσε ότι θα επαναλάβει τις πτήσεις της το πρωί του Σαββάτου.
Η μεγαλύτερη διακοπή από την 11η Σεπτεμβρίου - Τι είχε συμβεί το 2023
Το περιστατικό της Παρασκευής ήταν μόλις η δεύτερη καθολική αναστολή απογειώσεων σε ολόκληρη τη χώρα μετά την άμεση αντίδραση των αμερικανικών αρχών στις τρομοκρατικές επιθέσεις της Αλ Κάιντα, στις 11 Σεπτεμβρίου 2001.
«Φαίνεται ότι πρόκειται για το χειρότερο περιστατικό από την 11η Σεπτεμβρίου, αν και προφανώς όχι στην ίδια κλίμακα», δήλωσε στο BBC Verify ο δρ Γκάι Γκράτον, αναπληρωτής καθηγητής Αεροπορίας στο Πανεπιστήμιο Κράνφιλντ.
Ο ίδιος υπενθύμισε ένα αντίστοιχο περιστατικό στις ΗΠΑ το 2023, όταν μια βλάβη στο σύστημα Notice to Air Missions (Notam) οδήγησε στην καθήλωση αεροσκαφών.
«Εκείνη η διακοπή διήρκεσε μία ώρα και 52 λεπτά, προκάλεσε καθυστερήσεις σε περίπου 9.500 πτήσεις και οδήγησε στην ακύρωση περίπου 1.300», ανέφερε.
Η βλάβη του 2023 είχε καταστήσει αδύνατη την έκδοση ειδοποιήσεων που αφορούν την ασφάλεια της εναέριας κυκλοφορίας, με αποτέλεσμα οι πτήσεις να ανασταλούν μέχρι την αποκατάσταση της λειτουργίας του συστήματος.
Η διακοπή της Παρασκευής, ωστόσο, διήρκεσε πολύ περισσότερο, ξεπερνώντας τις τέσσερις ώρες.
Πηγή: skai.gr
Συναγερμός έχει σημάνει στις Ηνωμένες Πολιτείες καθώς έπειτα από εντολή των αρμόδιων Αρχών έχουν καθηλωθεί στο έδαφος τα αεροσκάφη σε όλα τα αεροδρόμια της χώρας.
Σύμφωνα με πληροφορίες αυτή την ώρα δεν εκτελούνται πτήσεις. Η οδηγία προς το παρόν αφορά τα αεροσκάφη που είναι να αναχωρήσουν, ενώ όσα προσεγγίζουν αεροδρόμια των ΗΠΑ ελέγχονται κατά περίπτωση. Το πρόβλημα φέρεται να εμφανίστηκε αρχικά στο αεροδρόμιο του Σικάγο και από εκεί το πρωτόκολλο επέβαλε για λόγους ασφαλείας ολική παύση στις πτήσεις αναχώρησης.
Επιβεβαιώνει το αμερικανικό υπουργείο Μεταφορών
Από την πλευρά του ο υπουργός Μεταφορών των ΗΠΑ διευκρίνισε ότι η δυσλειτουργία επηρέασε το σύνολο των αμερικανικών κέντρων ελέγχου εναέριας κυκλοφορίας, χωρίς να περιορίζεται σε συγκεκριμένο αεροδρόμιο ή γεωγραφική περιοχή.
Όπως ανέφερε, τεχνικά συνεργεία διερευνούν ήδη το πρόβλημα, προκειμένου να εντοπίσουν την αιτία της βλάβης και να αποκαταστήσουν την ομαλή λειτουργία των συστημάτων.
Οι πρώτες ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες κάνουν λόγο για πρόβλημα στις επικοινωνίες. Σημειώνεται ότι τελευταία φορά με αντίστοιχο περιστατικό σημειώθηκε το 2023 λόγω βλάβης στο σύστημα επικοινωνιών
Αυτή την ώρα βρίσκονται 3.100 αεροσκάφη στον αέρα με προορισμό τις ΗΠΑ, ενώ δεν απογειώνεται κανένα μέχρι νεοτέρας.