Από τα πρώτα κεραμικά αντικείμενα που κατασκεύασε ο άνθρωπος, τα ζώα υπήρξαν σταθεροί συνοδοιπόροι της φαντασίας του. Εμφανίζονται ως θεότητες και σύμβολα, ως προστάτες και θηράματα, ως πλάσματα του μύθου αλλά και της καθημερινότητας. Στην ελληνική κεραμική παράδοση, από τα προϊστορικά ειδώλια και τα μινωικά ρυτά έως τα αρχαία αγγεία και τη λαϊκή κεραμική των νεότερων χρόνων, οι ζωόμορφες μορφές λειτουργούν ως φορείς νοημάτων που υπερβαίνουν τη διακοσμητική τους διάσταση.

Η έκθεση Animal Rites αντλεί έμπνευση από αυτή τη μακρά ιστορία και την επαναδιαπραγματεύεται μέσα από τη σύγχρονη κεραμική πρακτική. Ο τίτλος αποτελεί ένα λογοπαίγνιο ανάμεσα στα rites —τις τελετουργίες, τις πρακτικές και τις συμβολικές πράξεις που συνδέουν τον άνθρωπο με το ζώο— και στα rights, τα δικαιώματα που σήμερα διεκδικούν μια νέα θέση στη συζήτηση για τη σχέση μας με τα μη ανθρώπινα όντα.

Στην αρχαιότητα, πολλά ζωόμορφα κεραμικά αντικείμενα είχαν τελετουργικό χαρακτήρα. Χρησιμοποιούνταν σε λατρείες, προσφορές, συμπόσια ή ταφικές πρακτικές. Το ζώο λειτουργούσε ως μεσολαβητής ανάμεσα στον κόσμο των ανθρώπων και σε δυνάμεις που θεωρούνταν υπερβατικές. Σήμερα, σε μια εποχή οικολογικής κρίσης και αναθεώρησης της θέσης του ανθρώπου μέσα στο φυσικό περιβάλλον, τα ίδια ερωτήματα επιστρέφουν με διαφορετικούς όρους. Ποια είναι η σχέση μας με τα άλλα είδη; Πώς συνυπάρχουμε μαζί τους; Πώς τα φανταζόμαστε, τα αναπαριστούμε ή τα χρησιμοποιούμε;

Τα έργα της έκθεσης δεν επιχειρούν να αναπαραγάγουν αρχαίες μορφές ούτε να εικονογραφήσουν ιστορικές αναφορές. Αντιθέτως, προσεγγίζουν το ζωικό στοιχείο ως ζωντανό πεδίο σκέψης και δημιουργίας. Άλλοτε το ζώο εμφανίζεται ως μνήμη, άλλοτε ως σύμβολο, άλλοτε ως σώμα ή ως φαντασιακή παρουσία. Οι μορφές τους κινούνται ανάμεσα στο οικείο και το παράδοξο, στο αρχαϊκό και το σύγχρονο, στο αντικείμενο και στο έμβιο ον.

Η κεραμική, ένα υλικό που συνδέεται όσο λίγα με την ανθρώπινη ιστορία, γίνεται εδώ το μέσο για να επανεξετάσουμε μια σχέση που προηγείται του πολιτισμού και εξακολουθεί να τον διαμορφώνει. Μέσα από τα έργα της έκθεσης, το ζώο παύει να αποτελεί απλώς θέμα αναπαράστασης και μετατρέπεται σε συνομιλητή. Έτσι, το Animal Rites δεν αναφέρεται μόνο στις τελετουργίες του παρελθόντος, αλλά και στην ανάγκη να επινοήσουμε νέους τρόπους συνύπαρξης στο παρόν.

Μάνος Μαστοράκης

Χίμαιρα Πολιτισμός
Σύρος, 2026

Χώρος Χίμαιρα art & craft, Νορδεστρομ 10 , Ερμούπολη Συρου
Διάρκεια Έκθεσης: 3/7-9/8/26
Εγκαίνια: 3/7 19:00
Ώρες Λειτουργίας: Καθημερινά 10-4 & 6-9

Συμμετέχουν οι κεραμίστες:
Μίρκα Δραπανιώτου
Καρμέλα Ιατροπούλου
Μάγκυ Ιωάννου
Μάρω Κερασιώτη
Ιωσηφίνα Κοσμά
Εργαστήριο Kourtzis art pottery
Έφη Κουταβά
Κατερίνα Λατούφη
Lava Toy - νικος Κατσούλας
Χρυσάνθη Λυμπεραίου
Έλενα Μανάλη
Μάνος Μαστοράκης
Nisaki Mu - Κορινα Doerr
Μαρία Σανουδακη
Νίκος Σκλαβενίτης
Φανή Σκουλικιφη Μπουκουβάλα
Μελίνα Ξενάκη
Yi ceramics - Ιωάννα Παππουλή / Πηνελόπη Τριπάτζη
Γιάννης Ζώης.
Συμμετέχουν με παραδοσιακά υφαντά
Θωμαη Ψαρολόγου
Ελισάβετ Ροδοπούλου

Animal Rites

Since the earliest ceramic objects created by humankind, animals have been constant companions to the human imagination. They appear as deities and symbols, as protectors and prey, as creatures of myth and everyday life alike. Throughout the history of Greek ceramics—from prehistoric figurines and Minoan rhyta to ancient vessels and the folk pottery traditions of more recent centuries—zoomorphic forms have carried meanings that extend far beyond decoration.

Animal Rites draws upon this long history and reconsiders it through the lens of contemporary ceramic practice. The exhibition's title plays on the relationship between rites—the rituals, customs, and symbolic acts that have historically connected humans and animals—and rights, reflecting contemporary debates about the status and treatment of non-human beings.

In antiquity, many zoomorphic ceramic objects fulfilled ritual functions. They were used in worship, offerings, symposia, and funerary practices. The animal often served as an intermediary between the human world and forces perceived as sacred or transcendent. Today, in an era marked by ecological crisis and a growing reassessment of humanity's place within the natural world, similar questions return with renewed urgency. What is our relationship with other species? How do we coexist with them? How do we imagine, represent, and make use of them?

The works presented in this exhibition do not seek to reproduce ancient forms or illustrate historical references. Instead, they approach the animal as a living field of thought and artistic inquiry. At times, the animal emerges as memory; at others, as symbol, body, or imagined presence. These forms inhabit a space between the familiar and the strange, the archaic and the contemporary, the object and the living being.

Ceramics—a medium deeply intertwined with human history—becomes here a means of re-examining a relationship that predates civilization itself and continues to shape it. Through the works gathered in Animal Rites, the animal ceases to be merely a subject of representation and becomes a participant in dialogue. In this sense, the exhibition speaks not only of the rituals of the past, but also of our need to imagine new forms of coexistence in the present.

Manos Mastorakis

Chimera Culture
Syros, 2026